خیلی از افراد وقتی دندان عقلشان دچار درد یا پوسیدگی میشود، این سؤال را میپرسند که آیا مثل بقیه دندانها میتوان آن را عصب کشی کرد یا نه. از یک طرف، کشیدن دندان عقل برای بعضیها ترسناک است و از طرف دیگر، حفظ دندان همیشه گزینه جذابتری به نظر میرسد.
اما واقعیت این است که عصبکشی دندان عقل همیشه بهترین یا حتی ممکنترین انتخاب نیست. در این مقاله با زبان ساده و دقیق توضیح میدهیم که چه زمانی عصب کشی دندان عقل امکان پذیر است و چه زمانی کشیدن آن منطقیتر محسوب میشود.
آیا عصب کشی دندان عقل ممکن است؟
بله، عصب کشی دندان عقل از نظر علمی ممکن است، اما همیشه انجام آن توصیه نمیشود. امکان عصب کشی کاملا به شرایط دندان عقل بستگی دارد.
اگر دندان عقل کاملا رویش پیدا کرده باشد، در جای درست قرار داشته باشد، دسترسی به آن آسان باشد و ریشههای سادهای داشته باشد، عصب کشی میتواند انجام شود و نتیجه قابل قبولی هم بدهد.
اما در بیشتر افراد، دندان عقل به دلایلی مثل نهفته یا نیمه نهفته بودن، ریشههای پیچیده، دسترسی سخت، یا عفونتهای مکرر لثه گزینه مناسبی برای عصب کشی نیست. در این شرایط، کشیدن دندان عقل معمولا درمان ایمنتر، قطعیتر و کمدردسرتر محسوب میشود.
عصب کشی دندان عقل ممکن است، اما فقط در شرایط خاص. تصمیم نهایی باید بعد از معاینه و عکس برداری و با نظر دندانپزشک گرفته شود.
چه زمانی میتوان دندان عقل را عصب کشی کرد؟
همانطور که گفتیم، عصب کشی دندان عقل از نظر فنی ممکن است، اما فقط زمانی ارزش دارد که احتمال موفقیت درمان بالا باشد و دندان بعد از درمان واقعا قابل استفاده بماند. دندان عقل چون در انتهای دهان قرار دارد، اگر شرایطش مناسب نباشد، عصب کشی میتواند سخت، پرهزینه و حتی کم دوام شود. بنابراین عصب کشی معمولا وقتی انتخاب میشود که چند شرط مهم همزمان وجود داشته باشد:
- دندان عقل کامل بیرون آمده باشد: یعنی دندان از لثه بیرون زده و مثل بقیه دندانها در دهان دیده شود. دندان عقل نهفته یا نیمه نهفته معمولا گزینه خوبی برای عصب کشی نیست.
- دندان در موقعیت درست قرار گرفته باشد و قابل استفاده باشد: اگر دندان عقل در ردیف دندانها قرار دارد و در جویدن نقش دارد، حفظ آن منطقیتر میشود. اما اگر کج رشد کرده یا به دندان کناری فشار میآورد، معمولا حفظش فایدهای ندارد.
- دسترسی دندانپزشک به دندان راحت باشد: اگر دهان به اندازه کافی باز میشود و دندانپزشک میتواند ابزار را دقیق وارد کانالها کند، عصب کشی قابل انجام است. در خیلی از افراد، دسترسی به دندان عقل بهخاطر عقب بودنش سخت است.
- ریشهها خیلی پیچیده نباشند: برخی دندانهای عقل ریشههای خمیده، متعدد یا غیرطبیعی دارند که عصب کشی را دشوار و احتمال شکست را بیشتر میکند. اگر در عکس برداری مشخص شود کانالها قابل درمان هستند، عصب کشی گزینه بهتری میشود.
- لثه اطراف دندان سالم باشد و عفونتهای تکراری وجود نداشته باشد: اگر اطراف دندان عقل مدام التهاب و عفونت لثه ایجاد میشود، حتی با عصب کشی هم مشکل معمولا کامل حل نمیشود و کشیدن دندان منطقیتر است.
- دندان از نظر ترمیمی قابل نگه داشتن باشد: یعنی تاج دندان آنقدر تخریب نشده باشد که بعد از عصب کشی نشود ترمیمش کرد. اگر دندان خیلی پوسیده باشد و نتوان آن را بازسازی کرد، عصب کشی فایده ندارد.
وقتی دندان عقل کاملا رویش یافته، قابل دسترسی، دارای ریشههای قابل درمان و از نظر ترمیمی قابل حفظ باشد، عصب کشی میتواند انتخاب مناسبی باشد. تصمیم نهایی همیشه بعد از معاینه و عکس برداری گرفته میشود تا درمان هم موفق باشد و هم ماندگار.
چه زمانی عصب کشی دندان عقل توصیه نمیشود؟
در بیشتر افراد، دندان عقل شرایط مناسبی برای عصبکشی ندارد. در این موارد، کشیدن دندان انتخاب منطقیتر و کم دردسرتر است:
- دندان عقل نهفته یا نیمه نهفته باشد
- ریشهها پیچیده، خمیده یا بسیار متعدد باشند
- دندان بهطور کامل در خط جویدن قرار نداشته باشد
- عفونتهای مکرر یا التهاب لثه اطراف دندان وجود داشته باشد
- دندان عقل باعث آسیب به دندان کناری شود
در چنین شرایطی، عصب کشی ممکن است پرهزینه، دشوار و با احتمال شکست بالا همراه باشد.
چرا کشیدن دندان عقل ترجیح داده میشود؟
دندان عقل برخلاف سایر دندانها، نقش حیاتی در جویدن یا زیبایی لبخند ندارد. به همین دلیل، اگر دچار مشکل شود، خارج کردن آن اغلب سادهتر، قطعیتر و کم ریسکتر از عصب کشی است. کشیدن دندان عقل یک بار انجام میشود، اما عصب کشی ناموفق میتواند درد، عفونت و هزینههای تکراری ایجاد کند.
همچنین عصب کشی دندان عقل بهدلیل نزدیکی به عصب فک پایین، سینوسها یا دندانهای مجاور، نیاز به دقت بالا دارد. به همین دلیل، این درمان فقط در شرایط مناسب و توسط دندانپزشک باتجربه انجام میشود.
سوالات متداول
- آیا عصب کشی دندان عقل همیشه بهتر از کشیدن آن است؟
خیر. در بیشتر موارد کشیدن دندان عقل گزینه منطقیتری است، مگر اینکه دندان سالم و قابل حفظ باشد. - عصب کشی دندان عقل درد دارد؟
خیر. این درمان با بی حسی انجام میشود و بیمار هنگام عصب کشی دردی احساس نمیکند. - اگر دندان عقل نهفته باشد، میتوان آن را عصب کشی کرد؟
خیر. دندان عقل نهفته یا نیمه نهفته گزینه مناسبی برای عصب کشی نیست و اغلب باید خارج شود. - بعد از عصب کشی دندان عقل، احتمال درد یا عفونت وجود دارد؟
در صورت انجام صحیح درمان، احتمال درد یا عفونت کم است، اما در دندان عقل ریسک بازگشت مشکل بیشتر از سایر دندانهاست. - عصب کشی دندان عقل چقدر دوام دارد؟
دوام آن به موقعیت دندان، کیفیت درمان و رعایت مراقبتها بستگی دارد، اما معمولا از سایر دندانها کمتر است. - هزینه عصب کشی دندان عقل بیشتر است یا کشیدن آن؟
در اغلب موارد، عصبکشی دندان عقل هزینه و زمان بیشتری نسبت به کشیدن آن دارد. - چه کسی تصمیم میگیرد دندان عقل عصب کشی شود یا کشیده شود؟
این تصمیم بعد از معاینه و عکسبرداری و با نظر دندانپزشک گرفته میشود، نه صرفاً بر اساس خواست بیمار.
کلام پایانی
عصب کشی دندان عقل از نظر علمی امکان پذیر است، اما در همه افراد انتخاب مناسبی محسوب نمیشود. شرایطی مثل محل قرارگیری دندان، میزان رویش، شکل ریشهها و دسترسی دندانپزشک نقش تعیین کنندهای در موفقیت این درمان دارند. به همین دلیل، برخلاف سایر دندانها، دندان عقل همیشه ارزش حفظ کردن ندارد.
در مواردی که دندان عقل کاملا رویش یافته، قابل استفاده در جویدن و از نظر ترمیمی سالم باشد، عصبکشی میتواند یک گزینه منطقی باشد. اما اگر دندان نهفته، نیمه نهفته یا عامل عفونت و دردهای مکرر باشد، کشیدن آن درمانی قطعیتر، کمدردسرتر و مطمئنتر است.
در نهایت، تصمیم بین عصب کشی یا کشیدن دندان عقل باید پس از معاینه و عکسبرداری و با نظر دندانپزشک گرفته شود. انتخاب درست در زمان مناسب، از دردهای طولانی، هزینههای اضافی و درمانهای ناموفق در آینده جلوگیری میکند.
